Współczesne podejście do materiałów budowlanych uwzględnia nie tylko i wyłącznie ich wygląd i parametry techniczne, lecz również pochodzenie oraz możliwość ponownego wykorzystania. Dotyczy to w głównej mierze elementów drewnianych, które po zakończeniu eksploatacji budynku nie muszą być traktowane jako odpady. Drewno z odzysku może pochodzić z dawnych stodół, domów mieszkalnych, obiektów gospodarczych, magazynów czy zakładów przemysłowych.
W współzależności od miejsca pochodzenia odbiega sposobem obróbki, wymiarami i stopniem zużycia. Część elementów była wcześniej ręcznie ciosana, inne mają ślady dawnych maszyn stolarskich albo charakterystyczne otwory po mocowaniach. Przy ponownym wykorzystaniu ważne jest rozpoznanie gatunku drewna, ponieważ poszczególne rodzaje różnią się twardością, ciężarem i reakcją na zmiany wilgotności. Nie zawsze można ustalić wszystkie właściwości materiału na bazie jego wyglądu. W przypadku elementów wykorzystanych do konkretnych zastosowań potrzebna może być dodatkowa ocena techniczna.
Jednym z zagadnień związanych z ponownym wykorzystaniem materiałów jest ich przechowywanie przed rozpoczęciem dalszych prac. Stare drewno, które zostało pozyskane w trakcie rozbiórki, nie powinno być w tym samym momencie zamykane w pomieszczeniach lub wykorzystywane bez sprawdzenia jego wilgotności. Długotrwałe składowanie w nieodpowiednich warunkach może prowadzić do odkształceń, powstawania pleśni i dalszego niszczenia powierzchni. Ważne jest oddzielenie poszczególnych elementów oraz zapewnienie im warunków umożliwiających stopniowe implementację do otoczenia. W praktyce powinno się również zwracać uwagę na pozostałości metalowych łączników. Zardzewiałe gwoździe, śruby i fragmenty okuć mogą utrudniać późniejsze cięcie, frezowanie lub szlifowanie (polecamy: alte Eiche). Ich usunięcie wymaga dokładności, ponieważ uszkodzenie krawędzi może ograniczyć sposobność użycia deski lub belki w planowanym wymiarze. Niektóre ślady po dawnych mocowaniach pozostawia się jednakże celowo, jeżeli już nie wpływają na sposób użytkowania elementu.
W projektowaniu budynków i wnętrz można zauważyć różnorodne sposoby łączenia materiałów o odmiennym charakterze. Stare drewno w nowoczesnej architekturze pojawia się w głównej mierze w przestrzeniach mieszkalnych, obiektach usługowych i budynkach o funkcji publicznej. Może być wykorzystywane jako okładzina ścienna, materiał na podłogi, fragment zabudowy sufitowej albo detal wyposażenia. W niektórych projektach pozostawia się wyraźne ślady wcześniejszego użytkowania, w innych powierzchnię poddaje się dokładniejszej obróbce. Decyzja uzależniony jest od charakteru całego wnętrza oraz funkcji, jaką ma pełnić konkretny detal. Ważne jest również ranking kolorystyczne (polecana strona: rivestimento in pino). Drewno o ciemnej, nierównomiernej powierzchni zupełnie inaczej wpływa na odbiór przestrzeni niż jasne deski po częściowym zeszlifowaniu. Przy większych powierzchniach trzebponadto uwzględnić wielokrotność wzoru i rozmieszczenie poszczególnych fragmentów. Przypadkowy układ elementów może powodować widoczne różnice w ich szerokości i odcieniu, dlatego rozmieszczenie materiału na prawdę bardzo często planuje się jeszcze przed montażem.
Osobnej uwagi wymaga użycie odzyskanego drewna w elementach mających kontakt z wodą, gruntem lub zmiennymi warunkami atmosferycznymi. W takich miejscach wcześniejsza historia materiału ma szczególne znaczenie. Belka, która przez lata znajdowała się wewnątrz suchego budynku, może inaczej reagować na warunki zewnętrzne niż drewno wcześniej użytkowane na elewacji. Nie trzeba zakładać, że naturalne postarzenie znaczy odporność na dalsze działanie wilgoci. Znaczenie ma też sposób zaprojektowania połączeń, odprowadzanie wody a także możliwość późniejszej konserwacji. Przy wykorzystaniu drewna jako części konstrukcji niezbędne jest sprawdzenie jego przydatności do przenoszenia przewidzianych obciążeń. Nie wystarczy ocena wizualna ani przekonanie, że materiał przez sporo lat zachował pierwotny kształt. W projektach wykorzystujących elementy z rozbiórki powinno się uwzględnić także ograniczoną dostępność identycznych części, co może mieć wpływ na kolejność prac i ewentualne zmiany w pierwotnych postanowieniach.
Warto sprawdzić: old oak flooring.