Nie prawie każde nagranie nadaje się do bezpośredniego wykorzystania bez wcześniejszego uporządkowania treści. W praktyce bardzo szybko okazuje się, że dźwięk, zwłaszcza dłuższy i wielowątkowy, wymaga przekształcenia w formę tekstową, która daje możliwość na komfortowe operowanie informacją. Taki zapis ułatwia analizę, porównywanie fragmentów oraz wracanie do konkretnych wypowiedzi bez konieczności wielokrotnego odsłuchiwania całości.
Z doświadczenia wynika, że już na etapie pierwszego odsłuchu widać różnice w jakości materiału, co w późniejszym czasie wpływa na sposób jego opracowania i poziom szczegółowości zapisu.
W tym kontekście transkrypcje nagrań są traktowane jako proces wymagający nie tylko i wyłącznie wiernego odwzorowania słów, ale też uporządkowania struktury wypowiedzi. W praktyce pojawiają się sytuacje, w których rozmowy są przerywane, nakładają się na siebie lub zawierają dłuższe pauzy, co utrudnia zachowanie naturalnej ciągłości tekstu. W takich wypadkach konieczne jest podjęcie wyborów, jak oddać przebieg rozmowy w sposób czytelny, a jednocześnie zgodny z oryginałem. Na prawdę bardzo często zwraca się uwagę na to, że różnorodne rodzaje nagrań wymagają odmiennego podejścia, ponieważ zupełnie inaczej opracowuje się wywiad, a inaczej rozmowę kilku osób prowadzoną w mniej uporządkowanych ustaleniach.
W bardziej formalnych sytuacjach pojawia się transkrypcja do sądu, gdzie wyjątkową wagę przywiązuje się do dokładności i zgodności z realnym przebiegiem wypowiedzi. W praktyce znaczy to konieczność zapisu bez pomijania poważnych elementów, wręcz o ile w codziennym języku mogłyby one zostać uznane za nieistotne. Ważne staje się też zachowanie kolejności wypowiedzi a także oznaczenie osób biorących udział w rozmowie, co pozwala odtworzyć pełny kontekst zdarzenia (więcej informacji na stronie: transkrypcja cennik). Nierzadko materiał jest nieprosty technicznie, przykładowo przez hałas tła albo niewyraźną dykcję, co w dodatku wpływa na czas i sposób opracowania tekstu.
W szerszym ujęciu stenogram jest formą zapisu, która porządkuje wypowiedzi w sposób możliwie wierny, niemniej jednak jednocześnie czytelny dla odbiorcy. W praktyce jego przygotowanie wymaga skupienia na szczegółach językowych, ponieważ wręcz niewielkie różnice w zapisie mogą zmieniać sens wypowiedzi. Na prawdę często obserwuje się, że dopiero po przekształceniu nagrania w tekst możliwe staje się kompletne przemyślenie przebiegu rozmowy, w szczególności gdy zawiera ona wiele wątków albo odniesień do wcześniejszych wypowiedzi. Dzięki temu materiał audio zyskuje formę, która umożliwia na dalszą analizę bez konieczności odtwarzania go w całości.
Więcej informacji: transkrypcje nagrań.